Od inteligentnej protezy po system ratujący motocyklistów. Nastoletni naukowcy zaprezentowali swoje pomysły
Urządzenie, które samo wezwie pogotowie w razie wypadku motocyklowego, manipulator kontrolowany ruchem gałek ocznych, czy proteza dłoni sterowana mięśniami przedramienia. To tylko niektóre z projektów stworzonych przez uczniów liceów i techników w ramach konkursu „Naukolatek – Nastoletni Naukowiec”.
Organizatorami konkursu są Politechniki: Lubelska, Białostocka i Rzeszowska, należące do Politechnicznej Sieci VIA CARPATIA im. Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego.
– Konkurs skierowany jest do uczniów szkół średnich, którzy w ramach przyznanego przez Politechnikę finansowania mogą zrealizować swoje pierwsze projekty badawcze. Tworzą je w swoich szkołach, pod okiem nauczycieli oraz opiekunów z uczelni wyższych – wyjaśnia prof. Wojciech Franus, prorektor ds. nauki Politechniki Lubelskiej.
Projekty młodych badaczy koncentrowały się na wyzwaniach z zakresu ochrony środowiska, zrównoważonego rozwoju, technologii informatycznych, medycyny i rolnictwa.
W trzeciej edycji konkursu udział wzięło 60 zespołów uczniowskich. Do finału na Politechnice Lubelskiej zakwalifikowało się 15 najlepszych drużyn.
Agnieszka Czarnota, dyrektor Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 1 w Puławach, podkreśla, że jej uczniowie – mimo profilu ogólnokształcącego – z sukcesem opracowali projekt hybrydowego układu wspomagającego działanie silnika spalinowego.
Zespół z Białegostoku pod opieką Roberta Zabielskiego zaprezentował protezę dłoni sterowaną mięśniami przedramienia. – Wiele projektów wymaga ogromnej wiedzy i interdyscyplinarnego podejścia – zaznacza nauczyciel.
Z kolei Zuzanna Bugała z lubelskiego Zespołu Szkół Chemicznych i Przemysłu Spożywczego wraz z zespołem przeanalizowała wpływ niedopałków papierosów na środowisko. – Chcieliśmy nie tylko zbadać, ale też zwiększyć świadomość ekologiczną – mówi uczennica.
Zespół z Technikum Programistycznego INFOTECH z Białegostoku porównał lokalne modele sztucznej inteligencji. – W wielu firmach nie można korzystać z popularnych modeli chmurowych. Nasze rozwiązania są bezpieczniejsze – tłumaczy Zachary Czech.
Szczególne zainteresowanie wzbudził projekt „Motosingal” autorstwa uczniów z Zespołu Szkół Elektrycznych w Białymstoku – system automatycznego wezwania pomocy w razie wypadku motocyklisty lub rowerzysty. – Sam jestem motocyklistą i wiem, jak kluczowe są pierwsze minuty po wypadku – mówi Paweł Kajdewicz.
Inny zespół z Dębicy opracował sposób na zwiększenie wydajności paneli fotowoltaicznych, a uczniowie z Lublina zaprezentowali projekt Breezy – urządzenie poprawiające komfort cieplny.
Laureaci konkursu „Naukolatek – Nastoletni Naukowiec” 2025:
Zespół Szkół Elektrycznych w Białymstoku – projekt: Urządzenie do wykrywania cyklistów i motocyklistów z systemem automatycznego wzywania pomocy
ZS Ogólnokształcących nr 1 w Puławach – projekt: Wykorzystanie hybrydowego układu do wspomagania działania silnika spalinowego
ZS nr 2 w Dębicy – projekt: Zwiększenie sprawności energetycznej paneli fotowoltaicznych
II LO w Dębicy – projekt: Szklarnia z termo-hydro-foto optymalizacją środowiska
ZSR w Białymstoku – projekt: Stacja Badania Jakości Wody
ZST-K w Lublinie – projekt: Breezy: Stay Cool, Stay Fresh, Stay Breezy
– Mam nadzieję, że ten konkurs zainspiruje młodzież do dalszego rozwijania pasji badawczo-naukowych – podsumowuje prof. Zbigniew Pater, rektor Politechniki Lubelskiej.
Fot. Łukasz Jędrzejewski
