Sztuczna inteligencja usłyszy zagrożenie za osoby głuche. W Lublinie powstaje niezwykły projekt
Syrena karetki, alarm przeciwpożarowy, klakson samochodu czy wołanie o pomoc – już wkrótce takie dźwięki mogą być wykrywane przez sztuczną inteligencję i zamieniane na czytelne powiadomienia dla osób głuchych i słabosłyszących. Na Politechnice Lubelskiej powstaje doktorat wdrożeniowy, którego celem jest stworzenie systemu zwiększającego bezpieczeństwo osób z niepełnosprawnością słuchu.
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) ponad 1,5 miliarda ludzi na świecie żyje z różnym stopniem ubytku słuchu. Około 430 milionów osób wymaga specjalistycznego wsparcia z powodu znacznego niedosłuchu, a prognozy wskazują, że do 2050 roku liczba ta przekroczy 700 milionów.
To właśnie te dane stały się inspiracją dla projektu AI EAR SUPPORT, nad którym pracuje Jakub Krzysiak z Politechniki Lubelskiej.
– To właśnie ta skala sprawiła, że zacząłem zadawać sobie pytanie, czy współczesna sztuczna inteligencja może stać się czymś więcej niż tylko narzędziem do generowania tekstów, obrazków czy zabawnych piosenek. Czy może realnie zwiększyć bezpieczeństwo ludzi? I właśnie tak narodził się projekt AI EAR SUPPORT – mówi doktorant.
Tworzony system ma rozpoznawać dźwięki świadczące o bezpośrednim zagrożeniu i natychmiast informować o nich użytkownika. Dźwięki mają być wychwytywane przez mikrofon w telefonie, a w przyszłości także przez smartwatche lub słuchawki. Następnie specjalna aplikacja przeanalizuje sygnał i błyskawicznie powiadomi użytkownika o potencjalnym niebezpieczeństwie.
– To użytkownik zadecyduje, czy chce być powiadamiany o niebezpiecznych dźwiękach przy pomocy wibracji czy sygnałów świetlnych. Będzie mógł również dostosować czułość działania systemu oraz intensywność powiadomień do własnych potrzeb. Najważniejszym parametrem pozostaje jednak czas reakcji. W sytuacjach zagrożenia każda sekunda może mieć znaczenie – wyjaśnia Jakub Krzysiak.
Badania z udziałem kilkudziesięciu osób, w tym pracowników firmy Intrograf, pokazały, jak duże znaczenie może mieć takie rozwiązanie.
– Okazało się, że osoby słabosłyszące reagują na dźwięki ostrzegawcze znacznie wolniej, średnio po niemal trzech sekundach, a w wielu sytuacjach nie reagują w ogóle. To pokazuje, jak duże znaczenie ma szybkie wsparcie technologiczne. Każda zaoszczędzona sekunda może przełożyć się na większe bezpieczeństwo użytkowników – podkreśla doktorant.
Naukowcy przekonują, że sztuczna inteligencja może realnie pomóc wyrównywać szanse osób głuchych i słabosłyszących, jednak opracowanie skutecznego rozwiązania wiąże się z wieloma wyzwaniami.
– Z naukowego punktu widzenia największym wyzwaniem jest osiągnięcie wysokiej skuteczności przy zachowaniu bardzo krótkiego czasu reakcji, aby jak najszybciej powiadomić osobę niedosłyszącą lub niesłyszącą. Poszukujemy optymalnego rozwiązania pomiędzy dokładnością klasyfikacji dźwięków, szybkością działania i efektywnością energetyczną – tłumaczy prof. Michał Wydra z Katedry Informatyki Stosowanej Politechniki Lubelskiej, promotor pracy.
Obecnie zespół pracuje nad udoskonaleniem systemu, aby jeszcze skuteczniej rozpoznawał konkretne sygnały nawet w trudnych warunkach akustycznych. W kolejnych etapach planowane są dalsze testy z udziałem użytkowników oraz optymalizacja aplikacji, tak aby mogła wspierać osoby głuche i słabosłyszące w codziennych sytuacjach, między innymi podczas poruszania się po ulicy czy prowadzenia samochodu.
